ಮಾತು ತಡವಾದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಹಾಯ
ಮಾತಿನ ತಡವನ್ನು ಮೀರಲು ಮಗುವಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು - ಸಲಹೆಗಳು
ಸುಮಿತ್ರಾ ತಮ್ಮ ಮಗುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವನಿಗೆ 3 ವರ್ಷ, ಆದರೂ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದ, ಕೆಲವೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ. ಗಾಬರಿ ಬೇಡ, ಅವನ ಜೊತೆ ತುಂಬಾ ಮಾತಾಡಿದರೆ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಮಕ್ಕಳ ಡಾಕ್ಟರ್ ಹೇಳಿದರು. ಅವರು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿದರು. ಪ್ರತಿ ದಿನ ಸುಮಿತ್ರಾ ಮಗ ಆರವ್ ಜೊತೆ ತುಂಬಾ ಮಾತಾಡಿದರು, ಆದರೆ ನಿರಾಶೆಯಾಯಿತು, ಅವನು ಬಹುತೇಕ ಏನೂ ಕಲಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಆಗ ಪರಿಚಯದವರೊಬ್ಬರು ಅವರನ್ನು ಡಾ. ನಂದಿನಿ ಮುಂಡ್ಕೂರ್ ಬಳಿ ಕಳಿಸಿದರು. ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ತಜ್ಞರಾದ ಡಾ. ನಂದಿನಿ ಮೊದಲು ತಾಯಿಗೆ, ಏನೇ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮಟ್ಟ ತಿಳಿಯುವುದು ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಮಗುವಿನ ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ಮಗುವನ್ನು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ, ಅವನ ಭಾಷೆಯ ಈಗಿನ ಮಟ್ಟ ತಿಳಿದು, ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕುವುದು.
ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಆರವ್ ಸುಮಾರು 20 ಪದ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಿತು, ಉದಾ ಕಪ್, ಕಾರ್, ಡಾಗ್, ಹಾಲಿಗೆ "ಗೂ", ನೀರಿಗೆ "ನಾನಾ", ಅಮ್ಮ, ಅಬ್ಬು ಇತ್ಯಾದಿ.
ಮಗು ಜನರ ಜೊತೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಬೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಎಂದು ಡಾ. ನಂದಿನಿ ಗಮನಿಸಿದರು. ಹಾಗಾಗಿ ಆಟದ ಮೂಲಕ ಮಗುವಿನ ಬೆರೆಯುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ತಾಯಿಗೆ ಸಲಹೆ ಕೊಟ್ಟರು.
ಡಾ. ನಂದಿನಿ ಪ್ರಕಾರ, ಆಟದಿಂದ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವವರಿಗೂ ಮಗುವಿಗೂ ಮಾತಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಜನರ ಜೊತೆ ಬೆರೆಯುವುದು ತುಂಬಾ ಮುಖ್ಯ. ಹಾಗಾಗಿ ಮೊದಲು ಬೆರೆಯುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿ. ಮಗುವಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಆಟಗಳಿಂದ ಇದು ಆಗುತ್ತದೆ: ಅಭಿನಯದ ಹಾಡು ಮತ್ತು ಪದ್ಯ, ಕಣ್ಣಾಮುಚ್ಚಾಲೆ, ಅಭಿನಯದ ಜೊತೆ ಚಿತ್ರ ಪುಸ್ತಕ ನೋಡುವುದು, ಹಣ್ಣು-ತರಕಾರಿಗಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಹಲವು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು.
ಮಗುವಿನ ಸದ್ದು ಮತ್ತು ಆಟವನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿದರೆ ಅದು ಹೆಚ್ಚು ಸದ್ದು ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚು ಬೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಮಗುವೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿ ಸರದಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಲಿಯುತ್ತದೆ. ಉದಾ, ಮಗು ಕಾರ್ ಓಡಿಸಿದರೆ ನೀವೂ ಓಡಿಸಿ. ಅದು ಕಾರ್ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಸಿದರೆ ನೀವೂ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿ. ಆದರೆ ಎಚ್ಚರ, ಕಾರ್ ಎಸೆಯುವಂತಹ ಕೆಟ್ಟ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅನುಕರಿಸಬೇಡಿ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಬೇಡಿ!
ಸನ್ನೆ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟು ನೋಡುವುದು ಭಾಷೆಗೆ ಅಡಿಪಾಯ. ಸುಮಿತ್ರಾ ಈ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತಾವೇ ಮಾಡಿ ತೋರಿಸಿ, ಮಗುವಿನ ಇಂತಹ ನಡವಳಿಕೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿ, ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆಯಿಂದ ಮಾಡಲು ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಮಾತಾಡುವಾಗ ದೇಹ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ಎರಡನ್ನೂ ಬಳಸಿ, ಉದಾ "ನೋಡು" ಎನ್ನುವಾಗ ಕೈ ಚಾಚಿ ತೋರಿಸಿ, "ಹೌದು" ಎನ್ನುವಾಗ ತಲೆ ಆಡಿಸಿ.
ಡಾ. ನಂದಿನಿ ಸುಮಿತ್ರಾಗೆ ಹೇಳಿದರು, "ಮಗು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅನುಕರಿಸುವಂತಹ ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ. ಮಗುವಿನ ಸನ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿ: ಅದು ಆಟಿಕೆಯನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅಥವಾ ತೋರಿಸಿದಾಗ, ಅದನ್ನು ಕೊಡಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಜೊತೆ ಆಡುವ ಸೂಚನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ. ಹಾಗೆಯೇ, ಆಟಿಕೆ ಎತ್ತುವ ಮೊದಲು ಅದನ್ನು ತೋರಿಸಿ. ಮಗುವಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ಸಮಯ ಕೊಡಿ. ಮಗು ಮಾತಾಡದಿದ್ದರೂ, ಹೇಳಲು ತುಂಬಾ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದಾಗ ಅಥವಾ ಮಗುವಿಗೆ ಏನೋ ಬೇಕು ಎಂದು ಕಂಡಾಗ, ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಕೆಲವು ಸೆಕೆಂಡ್ ಕಾಯಿರಿ. ಯಾವುದೇ ಸದ್ದು ಅಥವಾ ಚಲನೆ ಗಮನಿಸಿ ತಕ್ಷಣ ಸ್ಪಂದಿಸಿ. ತಕ್ಷಣದ ಸ್ಪಂದನೆಯಿಂದ ಮಾತಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ ಎಂದು ಮಗುವಿಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ನಿಮ್ಮ ಮಾತು ಸರಳವಾಗಿರಲಿ. ಇದರಿಂದ ನೀವು ಹೇಳುವುದು ಮಗುವಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ, ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅನುಕರಿಸುವುದೂ ಸುಲಭ. ಮಗು ಮಾತಾಡದಿದ್ದರೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಂದೊಂದೇ ಪದದಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿ. (ಚೆಂಡಿನ ಜೊತೆ ಆಡುತ್ತಿದ್ದರೆ "ಚೆಂಡು" ಅಥವಾ "ಉರುಳಿಸು" ಎನ್ನಿ.) ಮಗು ಒಂದೊಂದು ಪದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ. "ಚೆಂಡು ಉರುಳಿಸು", "ಚೆಂಡು ಎಸೆ" ಎಂಬಂತಹ ಸಣ್ಣ ವಾಕ್ಯ ಹೇಳಿ. ಈ "ಒಂದು ಹೆಚ್ಚು" ನಿಯಮ ಪಾಲಿಸಿ: ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಗು ಬಳಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ಪದ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ವಾಕ್ಯ ಹೇಳಿ."
ಆರವ್‌ಗೆ "ಇದು ಮಾಡು, ಅದು ಮಾಡು" ಎನ್ನುವ ಬದಲು ಅವನ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಲು ಸುಮಿತ್ರಾಗೆ ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಆಕಾರ ವಿಂಗಡಿಸುವ ಆಟಿಕೆಯ ಜೊತೆ ಆಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಆಕಾರವನ್ನು ಅದರ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಹಾಕಿದಾಗ "ಒಳಗೆ" ಎನ್ನಿ. ಆಕಾರ ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಾಗ "ಆಕಾರ" ಎನ್ನಿ. ಮಗುವನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡಿದರೆ ಅದರ ಪದಸಂಪತ್ತು ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಆರವ್ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ದಿನದ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲೂ ಸುಮಿತ್ರಾಗೆ ಹೇಳಲಾಯಿತು.
ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಅಥವಾ ಅಸಮಾಧಾನ ತೋರಿಸುವ ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನವನ್ನೂ ಡಾ. ನಂದಿನಿ ತಿಳಿಸಿದರು. "ಮಗು ಏನಾದರೂ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಸರಿಯಾಗಿ ಮೆಚ್ಚಿ. 'ಒಳ್ಳೆಯ ಹುಡುಗ', 'ಕೆಟ್ಟ ಹುಡುಗ', 'ಭೇಷ್', 'ತುಂಬಾ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ' ಅಂತ ಮಾತ್ರ ಹೇಳಬೇಡಿ. ಇದರಿಂದ ಮಗುವಿಗೆ ಏನೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ 'ಆಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಾಪಸ್ ಇಟ್ಟೆ', 'ನನಗೆ ನೀರು ತಂದಿದ್ದಕ್ಕೆ ಧನ್ಯವಾದ' ಎಂಬ ಮಾತುಗಳು ಯಾಕೆ ಮೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಮಗುವಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ."
ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಿಂದ ಸುಮಿತ್ರಾ ಆರವ್‌ನ ಮಾತಿನ ತಡವನ್ನು ಬಹಳಷ್ಟು ಮೀರಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ಅವನ ಕೌಶಲ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅವರು ಈಗಲೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
Totsguide ತಂಡದಿಂದ. ಈ ಲೇಖನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿ; ನಿಮ್ಮ ಮಗುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮಕ್ಕಳ ಡಾಕ್ಟರ್ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಿ.
